BIỂN MỞ LÒNG, -MẶT TRỜI PHỦ NẮNG MÙA XUÂN , NẾU MAI EM LỠ Thơ Chân Trời Chân Mây

Uống thơ như nuốt ngụm sữa lành,

Sáng nay òa nắng lá rung rinh.

Thơ ơi ngào-ngạt bồng hương phấn,

Anh chạy bên trời để tiếp nghinh.

 

Thơ khỏe qua rừng,trèo mỏm đá,

Tắm giòng suối mát chảy về sông.

Ghé thung-lủng tím rồi ra biển,

Xiết cứng tình yêu ,biển mở lòng.!

 

Anh soạn địa-đồ coi thế giới

Có cần tra hỏi dấu chân Em.?

Thơ ơi vỗ ngực về bên trái,

Em ở nơi này,trong trái tim.!

 

May mắn hơn nhiều thi-si trước,

Như Hàn mặc Tử mộng Thương Thương.

Quách Thoại đêm trường Trăng Thiếu Phụ,

Thâm-trầm Bùi Giáng ái Kim Cương.

 

Tình ta thơ quấn reo thành nhạc,

Diễm lệ giao-hòa Thơ một phương.!

Cảm ơn nhiều nhé,THƠ hiền thục,

Nhờ Em ,Anh hiểu được lòng Anh.

 

Ở đâu lộng-lẫy mười phương Thánh,

Anh cũng xoay về phương ánh minh !

Ngước đầu dõi áng mây xanh,

Vái cho Thơ hiện tim mình cao cao...

 

 

2./ MẶT TRỜI PHỦ NẮNG MÙA XUÂN

 

Hoa đào lót thảm đường đi,

Vì thơ ươm mộng nhu mì dễ thương.

Dẫn nhau hun hút tình trường,

Em ơi hạnh phúc triều cường đêm vui !

Hoa đào điểm tóc em ơi,

Lạc quan sáng láng nụ cười xuân xanh.

Hoa đào rắc lối anh linh,

Phải chăng lối mộng riêng dành ta đi ?!

Má em rờn rợn xuân thì

Làm anh tối mắt thấy gì xung quanh.

Qua cầu vịn nhánh đào xinh,

Tưởng như có được riêng mình mùa Xuân !

Vẳng đâu nhạc đạo xuất thần,

Bên sông hoa dại ân cần lắng nghe.

Hoa đào vươn nhánh ra khoe,

Màu trinh trắng,ngộp hồn,...che bầu trời

Màu trinh dâng tặng ơi người,

Là tình cũa đất mỉm cười thủy chung.

Là tình cũa nước linh lung,

Mặt trời gom nắng mùa Xuân mang về !

 

 

3./  NẾU MAI EM LỠ

Nếu anh kêu khóc vang trời,

Liệu em có giảm hợt-hời bi quan !

Nếu em mất đất lầm than,

Có,Không vùng-vẫy dân oan lâm nàn !

Nếu em chọn đá hơn vàng,

Sao anh hú gió bạt ngàn sắt-son !

Cải thìa tương ớt mà ngon,

Chén cơm chia nữa hương tròn thủy chung !

Bấy lâu cặp gối trong mùng,

Anh chờ mỏi cuộc tương phùng choàng vai.

Mượt-mà tay trắng mòn tay,

Em ơi,anh vẫn thương hoài bài thơ !...

Bên trời một lứa bơ vơ,

Hiểu chăng dong-ruổi mây chờ lê thê.

Ngoằn-ngoèo đường vắng ruột dê,

Loanh-quanh hưởng mát,...mau về kẻo mưa !

Yêu em tới chết không chừa,

Còn mai em lỡ,...in thờ tập thơ !...

Hôm qua tuyết xuống không ngờ,

Tháng Tư giao cãm vô-bờ trần gian !

Thái Dương

Vạn Hồ , Maple Grove

Mời Xem :

HIỀN LÀNH - Thơ Chân Trời Chân Mây

CHIỀU NGỒI ĐẾM TUỔI ,- Thơ Chân Trời Chân Mây,Ngân Triều Bình

Chiều ngồi đếm tuổi

 

Đếm tuổi, chiều trôi mơ viễn vông,

Ngước nhìn mây vẻ cảnh lông bông.

Biết đâu là thực, đâu là ảo,

Em nhé! Cùng ta cạn chén nồng!

*

Em nhớ thời xưa mấy đoạn trường,

Rừng xao xác khổ...thương còn thương.

Ê tay tháp bút, mờ thơ ngọc,

Nhập thế dìu con, khóc giữa đường!

*

Rượu thơm thấm thấu tình tri kỷ,

Anh hôn gò má ướt mù sương.

Ngấm hiểu thiên đàng trong địa ngục,

Cầm tay an lạc... sống bình thường!

*

Anh muốn thần sầu bay mất hút,

Hiện về Sen thắm... tỏa ngàn thương!

Chân Trời Chân Mây

Aug 10-2014

 

Lời bình, Ngân Triều:

 

Ngân Triều 06:40 3 tháng 4, 2015

 

 ♫ Xin diễn ý thơ của tác giả theo từng đoạn thơ:

Đếm tuổi, chiều trôi mơ viễn vông, (1)

Ngước nhìn mây vẽ cảnh lông bông. (2)

Biết đâu là thực, đâu là ảo,

Em nhé! Cùng ta cạn chén nồng!

● (1) Tự sự, đếm tuổi; thời gian vào một buổi chiều dần tắt nắng; trữ tình trong liên tưởng, mơ ước viễn vông:

Nhớ! Phải chăng đó là một buổi chiều dần tối. Nắng tắt dần, (chiều trôi). Tôi thả hồn mình trong mơ, liên tưởng về một tương lai xa mờ, (mơ viễn vông).

● (2) Trong khoảnh khắc bất chợt, tôi ngẫng đầu lên bầu trời, ngước nhìn; để thấy hình ảnh những vầng mây đang trôi theo gió mung lung, tạo ra vô số hình ảnh, thiên hình vạn trạng trên trời, (mây vẽ). Một bức tranh mây chuyển động, quấn quít, lan tỏa; cảnh hỗn độn, lùng nhùng, dợn dợn, lung tung, không ra hình thù chi cả, (lông bông).

● (3) Suy luận qua kiểm nghiệm: Phải chăng hình ảnh mà mây đang vẽ trên đó không biết đâu là thực và đâu là ảo. Mà nhìn kỹ, trong tầm mắt thịt, tất cả chỉ là ảo ảnh mà thôi. Vì đời nầy thực và hư khó lường, như thuyết Nhị nguyên âm dương, của biểu đồ thái cực; thực và mộng luôn đối kháng và tương tác lẫn nhau; trong thực có mộng và ngược lại, như âm trung hữu dương căn; dương trung hữu âm căn. (3)

● (4) Lẽ đời vốn là như vậy rồi. Thôi thì "em nhé" là thực thể, là thực, xin hãy "cùng ta”, vui đi. Mà vui gì mới được chứ? Xin hãy "cạn chén nồng" để biết đâu sau nầy chúng ta sẽ không bao giờ gặp nhau nữa mà chỉ còn gặp nhau trong ảo mộng, trong giấc chiêm bao.(4) Xin hãy cùng nhau cạn chén nồng để quên đi những điều cay đắng trong cái biển trần khổ vơi vơi trời nước này đi! (5)

 ♫ Tiếp theo là tâm tình với người thương:

Em nhớ thời xưa mấy đoạn trường,

Rừng xao xác khổ (6)...thương còn thương.

Ê tay tháp bút, mờ thơ ngọc,

Nhập thế dìu con, khóc giữa đường!

● (5) Có còn nhớ không em, đời chúng ta khi ấy đã lâm vào những khổ đau bất hạnh vô cùng, những đau khổ tận cùng ấy cơ hồ như không sống nổi, đứt ruột, đoạn trường.

● (6) Anh ở nơi rừng sâu, sơn lam chướng khí thiếu thốn, gian khổ trăm bề… xao xác khổ; nhưng cái niềm tin và hy vọng duy nhất và diệu kỳ để anh gắng sức vượt qua mọi thử thách ấy chính là tình yêu của chúng mình, em yêu anh và anh yêu em, thương còn thương.

● (7) Cụ thể, tin nhạn vô giá, thơ của em gởi cho anh, em viết rất nhiều và rất dài; thẫn thờ tay mỏi, ngón đau, ê tay tháp bút. Còn anh trong rừng, chắt chiu những vần thơ quý báu như ngọc, luôn mang theo bên mình chờ dịp tiện hồi âm cho em mà những nét chữ trong thơ đã mờ đi do giấy thấm ướt mồ hôi gian lao và sương ướt lạnh, mờ thơ ngọc.

● ( Nhất là lúc em và con đi thăm anh, con đường rừng dài hun hút, vắng người (Như con đường gian khổ mà chúng ta cùng đi chung nhau khi cha mẹ đôi bên tác hợp). Chân đã mỏi như giần rồi mà chưa tới chỗ, bóng chiều dửng dưng không hề đoái đến người mẹ dìu con, đang lê từng bước nhọc nhằn, tủi thân, thổn thức trong lệ ướt giữa đường.

 ♫ Những nỗi niềm và mong ước riêng tư:

Rượu thơm thấm thấu tình tri kỷ,

Anh hôn gò má ướt mù sương.

Ngấm hiểu thiên đàng trong địa ngục,

Cầm tay an lạc... sống bình thường

● (9) Ôi! Gian lao cùng cực; còn được gặp nhau, còn có chén rượu thơm ngon! Cảm nhận chất rượu nồng, nóng hừng chạy rần rần trong cơ thể. Thế mới biết, mới hiểu, mới thấm thía, anh đã chọn không lầm người, em chính là người tri kỷ của anh.

● (10) Đây nè! Cho anh hôn em một cái! Sao má em lại ướt? Có phải má em ướt bởi mù sương hay giọt tủi tuôn trào?

● (11) Có ai hiểu, trong địa ngục đắng cay, cũng có lúc hạnh phúc, tuy đơn sơ đầy ý nghĩa, ngập tràn nỗi niềm hạnh phúc biết bao!

● (12) Đơn sơ nhất là được nắm tay người thương, trong an bình, vui vẻ… không cao xa, rất bình dị như trong đời thường thế nhân.

 ♫ Vẫn là mơ ước cho cuộc đời:

Anh muốn thần sầu bay mất hút,

Hiện về Sen thắm... tỏa ngàn thương!

● (13) Anh ao ước, đời chúng ta sẽ an bình, sẽ không ai gieo rắc cho chúng ta muôn điều đau khổ nữa.

● (14) Bóng Sen từ bi đằm thắm, nhân ái sẽ ngự trị trên cõi đời nầy…với tình thương chan hòa, hạnh phúc bao la.

Bài thơ Chiều ngồi đếm tuổi, không phải là đếm tuổi đời mình mà là chơi chữ, biểu đạt những tủi thân, tủi phận với ít nhiều nỗi nhớ thiết tha, rất logic, chặt chẽ, có chất trí tuệ, hàm súc, gợi cảm; nói về mình thôi...nhưng rất điển hình, (phảng phất hình bóng của tôi, của chúng ta, không phải chỉ là chuyện riêng tư của tác giả) và phảng phất đậm nhạt phần nào về tấn bi kịch bể dâu.

Xin cảm ơn anh Chân Trời Chân Mây đã thể hiện một tiếng thơ của tình tri kỷ đằm thắm, tuyệt vời. ֎ Thân mến, Ngân Triều

 

Ghi chú:

(1) Mơ viễn vông: Mơ ước xa vời trong tương lai.

(2) lông bông: không có cơ sở, không có mục đích. Vẽ cảnh lông bông: vẽ cảnh vu vơ, lung tung, không ra hình ảnh gì cả.

(3) “Âm trung hữu dương căn, dương trung hữu âm căn” nghĩa là trong âm có gốc dương, trong dương có gốc âm. Ở Đông phương, chúng ta thường thấy hình thái cực đồ, trong có nửa âm nửa dương, trong âm có một chấm nhỏ là gốc dương, trong dương có chấm nhỏ là gốc âm. Đó là triết lý âm dương: Âm dương tương sinh, tương khắc, tương hỗ, tương hành. Âm dương sinh ra nhau, chống nhau, hỗ trợ nhau, đi chung với nhau. Như là đàn ông và đàn bà.

Nghĩa là trong ban ngày có mầm ban đêm để sinh ra ban đêm; trong ban đêm có mầm ban ngày để sinh ra ban ngày. Trong thiện có mầm ác, như là người có lòng thiện tuyệt đối, rất dễ thành kiêu căng, hoặc rất dễ sử dụng các quy tắc thiện thành hình phạt ác cho người làm ác; trong ác có mầm thiện, như là người giết người nhiều quá có lúc sẽ đau khổ vì giết người (như là giết người mình yêu), rồi từ đó mà tỉnh ngộ.

(4) Bây giờ rõ mặt đôi ta,

Biết đâu rồi nữa chẳng là chiêm bao.

ĐTTT, Nguyễn Du, câu 443- 444

(5) Biển trần khổ, vơi vơi trời nước,

(Kinh cúng tứ thời khai kinh của Đạo Cao Đài).¬

Nghĩa là:

Những nỗi Khổ đau của con người nơi trần gian nầy dẫy đầy như nước biển mênh mông, chỉ có trời và nước.

(6) Xao xác: nhộn nhịp, dồn dập; xao xác khổ là những nỗi khổ do bị thù hận, bị thiếu thốn, bị đày đọa, bị thúc ép, bị xô đẩy…rơi vào cảnh hoạn nạn, đau đớn từ vật chất đến tinh thần; con người cơ hồ như mất tất cả nhân tính.

(7) Tình tri kỷ: tình cảm của người biết mình, biết rõ tâm tính mình.

*

(Trích Tuyện tập Bình thơ thân hữu, chương IV, sẽ xuất bản sau Tết 2023 )

THỬ LÝ GIẢI CÁCH TÁN GÁI TRONG MỘT BÀI CA DAO - Hoàng Đằng

 Ca dao có nhiều bài đề cập đến cách tán gái (Hôm qua tát nước đầu đình … chẳng hạn). Tuy nhiên, bài sau đây, tôi đọc qua, thấy có vẻ thiếu lô-gíc, thành thử, tôi tìm hiểu và muốn đem những gì tôi lý giải được chia xẻ với các bạn.

*

Chàng trai cầu hôn với cô gái mình yêu thích bằng những câu:

Trên trời có đám mây xanh,

Ở giữa mây trắng, chung quanh mây vàng,

Ước gì anh lấy được nàng,

Thì anh mua gạch bát tràng về xây

- Xây dọc rồi lại xây ngang,

Xây hồ bán nguyệt cho nàng rửa chân.

Đem chuyện đám mây trên trời làm dẫn nhập chuyện cầu hôn, hai chuyện không có mắt xích gì lôi kéo nhau hết. đúng là cách tán gái ngớ ngẩn.

Với lại, chàng trai hứa nếu cô gái đồng ý về làm vợ anh  thì anh sẽ “xây hồ bán nguyệt cho nàng rửa chân”. Sao phải xây hồ? Sao hồ có hình bán nguyệt mà không hình khác? Sao để “nàng rửa chân” mà không phải để rửa một bộ phận nào trong cơ thể?

Nghĩ kỹ, “vậy mà không phải vậy”, ta thấy cách tán gái của chàng trai này thuộc loại thông thái.

*

Chàng trai mở đầu lời tán bằng nói đến hình ảnh đám mây trên trời:

Trên trời có đám mây xanh,

Ở giữa mây trắng, chung quanh mây vàng …

Đám mây trên trời, không bao giờ đứng yên mà trôi nổi. Ấy là hình ảnh dùng để ví von với đời người – đời người luôn bất định.

Mây thường có màu xám hoặc màu đen. Vậy mà chàng trai lại chọn màu cho đám mây tưởng tượng của mình là màu xanh – màu của thanh bình, màu của hy vọng. 

Phủ và chen vào màu nền chủ đạo - màu xanh - của đám mây, ở giữa thì có màu mây trắng, chung quanh thì có màu mây vàng. Màu vàng, màu trắng ở đây mượn để nói đến hai kim loại quý: vàng và bạc – biểu tượng của sự giàu có.

Hai câu thơ lục bát nói chuyện mây trên trời, đọc qua, chúng ta cứ tưởng chàng trai nói bâng quơ, thậm chí vô duyên trước khi vô chuyện cầu hôn chính thức. Thật ra, ấy là phác thảo sự giàu có, yên ổn của lứa đôi dù cho phải kinh qua những nổi trôi của cuộc sống - một viễn cảnh tươi đẹp chàng trai đưa ra để lôi cuốn cô gái mình đang đối diện và đang đem lòng yêu mến.

Như thế, chàng trai là người thâm thúy, không phải hạng bình thường.

Sự thâm thúy của chàng còn thể hiện ở nét chàng chăm sóc cô gái khi đã nên vợ nên chồng. 

Ước gì anh lấy được nàng,

Thì anh mua gạch bát tràng về xây

- Xây dọc rồi lại xây ngang,

Xây hồ bán nguyệt cho nàng rửa chân … 

Bàn chân ở vị trí cuối cùng của cơ thể; chàng trai lo đến bàn chân nghĩa là đã tính chuyện lo những bộ phận bên trên chỉnh chu. Ở đây, chàng chẳng cần nói đầy đủ làm gì cho dài dòng văn tự.

Bàn chân thường vấy bụi. Nước rửa chân không thiếu gì nguồn – nước giếng, nước sông, nước ao … Thế mà chàng phải xây hồ cho được để cô gái rửa chân, vậy mới thỏa mãn sự chiều chuộng của chàng. 

Hồ thì phải xây bằng gạch bát tràng – loại gạch chất lượng tốt có tiếng nhất Việt Nam. Xây thì phải kiên cố, vững chãi: “xây dọc rồi lại xây ngang”. Cái hồ rửa chân mà xây cẩn thận như thế, huống gì nhà cửa và những tiện nghi khác dành cho cô gái!

Còn lý do này nữa khiến chàng phải xây hồ chứa nước thêm vào cơ ngơi của đôi lứa, 

Theo phong thủy, nhà phải theo thế “toạ sơn hướng thuỷ”, nghĩa là trước mặt nhà phải có nước, sau lưng nhà phải có thế đất cao như trái núi. Được vậy, chủ nhà mới ăn nên làm ra, sự nghiệp hanh thông, vững chãi.

Hồ lại có hình bán nguyệt. Tại sao lại phải hình bán nguyệt?

Hình bán nguyệt là hình cánh cung với cạnh thẳng là dây cung và đường vòng nửa vầng trăng là cánh cung đặt mũi tên. Cánh cung hướng mũi tên ra bên ngoài sẽ có tác dụng bảo vệ an ninh cho phía bên trong. 

Trong phong thủy, hồ hình bán nguyệt xây trước nhà vừa chứa nước để tốt gia vận vừa trừ tà khí, xua đuổi ma quỷ, bảo vệ an toàn cho ngôi nhà.

*

Bài ca dao có phiên bản thêm 2 câu:

Có rửa thì rửa chân tay,

Đừng rửa lông mày chết cá ao anh.

Hai câu này chắc được thêm vào sau. Tôi nghĩ như thế vì câu trước: “Xây hồ bán nguyệt cho nàng rửa CHÂN”, câu tiếp sau: “Có rửa thì rửa chân TAY”, CHÂN và TAY không bắt vần; chả lẽ một người như chàng trai mà ứng khẩu thơ lục bát lạc vận. 

Với lại, nước hồ, dù sao, cũng không đủ sạch để rửa lông mày và lông mày cũng ít nhớp để phải rửa riêng. 

Người thêm hai câu này vào, có lẽ muốn phóng đại vẻ đẹp của cô gái. Lông mày, trong thơ văn cổ, thường được mô tả để nói lên vẻ đẹp toàn thể của phụ nữ. 

Muốn rửa lông mày, cô gái phải đưa cả khuôn mặt sát mặt hồ. Khuôn mặt cô phải quá đẹp đến nỗi cá thấy phải lặn – “chim sa cá lặn”. Ở đây, chàng trai sợ cá chết, tại sao? Cá lặn lâu không trồi lên mặt nước để thở nên phải chết. 

Thêm hai câu này vào bài ca dao, người ta chỉ muốn tâng bốc vẻ đẹp của cô gái. Nhưng ý tưởng xét thấy không hợp lý.

*

Qua những điểm vừa trình bày, chúng ta thấy chàng trai tán gái trong mấy câu ca dao mà nếu chúng ta hời hợt đánh giá có thể cho là ngớ ngẩn thì thật sự là người có học thức rộng, hiểu biết nhiều và cách tán gái của chàng thuộc hạng siêu đẳng. 

Có điều là cô gái mà chàng tán có đủ trình độ để hiểu được hết ý nghĩa chuyển tải trong mấy câu tán tỉnh của chàng hay không!!!???

Hoàng Đằng

20/4/20

Ảnh  1 của TC.Kinh Tế Saigon

Ảnh 2: Hồ Bán Nguyệt từ Google

 

BUÔNG XẢ - Thơ : Chân-Trời-Chân-Mây

BUÔNG XẢ

Thơ : Chân-Trời-Chân-Mây

 

Mây bay cuồn cuộn làm anh sợ,

Ngọc nát vàng tan giữa hững hờ.

Xin buông xả nặng Tim sầu mộng,

Cắt bỏ tình si,...mấy đợi chờ !...

Mây xa cuồn cuộn chân trời nhớ,

Đỏ ối tình Thu vắng lạnh người ! ,,,

Sông vắng càng thêm Trăng quạnh quẽ,

Biết ai nhờ chuyễn: Nhớ,...trời ơi !

Em trầm biển ái chơi vơi,

Tưởng say chén rượu vui chơi muộn màng.

Buông xuôi như múa điệu đàng,

Hương tan rụng ngọc rơi vàng cũa anh !

Từ Em lấy hiếu làm trinh,

Anh ngồi trà đậm một mình trầm ê!

Từ em con kiến một bề,

Mây bay viển xứ không nề tiếc thân!

Ngàn năm mới thấy một lần,

Gái ngoan nước Việt,...lưng trần phanh phơi !

Trăng ơi an lạc dù hiu-quạnh,

Anh muốn cùng em đối ẩm trà !

CTCM Nov 03-2013

 

TRI KỶ - Thơ Thái Dương (Chân Trời Chân Mây )

Tri Kỹ

 

Những nàng ta gặp hôm qua

Không duyên không nợ

Đều là cười vui

Còn em Thắm thía bùi ngùi

Cùng chung thân phận

Dập vùi trại Phan

Thuơng nhau réo rắt cung đàn

Xa xôi vạn dặm

Nồng nàng ái ân

Hởi em người của ta cần

Vì em ta muốn

Nhiều lần tái sinh !

Mặn mòi đẹp đẹp xinh xinh

Và em

Có tấm chân tình bao la

Hôm xưa em nhà người ta

Hôm nay mới thực

Người nhà của anh !

Em về mát rượi hồn linh

Nghe anh vàng dịu

Nắng hanh buổi chiều

Em còn hơn cả người yêu

Là người tri kỷ

Bao điều hỏi han !

Quý hơn châu ngọc ngàn vàng

Xin đừng kiêu hãnh

Phũ phàng bụng nhau

Trước là hợp lý mai sau

Sau là bền vững

Ngàn thâu nước nha !

 

Chân Trời Chân Mây 17-5-2024@

Mời Xem :

 BUÔNG XẢ - Thơ : Chân-Trời-Chân-Mây

HẸN VỀ...GIỮA NƯỚC VÀ MÂY - Thơ Thơ:Chân-Trời-Chân-Mây

 

HẸN VỀ...GIỮA NƯỚC VÀ MÂY

 

Em ơi,một chuyện tình cờ,

Cơn "mưa không dứt" vỡ bờ nhân-gian.

Anh theo luẩn-quẩn chân nàng,

Ngước lên bão gió võ vàng trời mây!

Hẹn về ngồi giữa nơi đây,

Thiết-tha ao-ước cầm tay dặn rằng:,

"Xưa nay sóng gió bất bằng,

Coi như đất sỏi cỗi-cằn, đã qua!"

Rất xa thế-giới,người ta,

Thiên-nhiên,u-tịch chan-hòa bủa-vây.

Hẹn về ngồi giữa nơi đây,

Họa Thơ Em nhé,một ngày thiên-thu!

Hôm qua sầu-khổ mặc dù,

Đường hai lối ngược,được bù hôm nay.!

Hẹn về giữa nước và mây,

Em là tiên nữ mỉm cười phúc duyên.

Hết ham danh vị,lợi,quyền,

Rớt rơi tục lụy,sạch liền...một khi !

 

Chân Trời Chân Mây (Thái Văn)

HIỀN LÀNH - Thơ Chân Trời Chân Mây

Người về không thấy vào thăm,

Mà tình yêu đã ăn nằm môi hôn.

Trong thơ hiện diện linh hồn,

Hiền nhân muôn thuở ôn-tồn nhìn em !

 

Người về hạnh-phúc đàn chim,

Tuyết ngưng,kêu dậy trời im Vạn Hồ.

Sóng lòng như nước lô nhô,

Thảnh thơi lan tỏa ý đồ nuôi hoa !

 

Ngày nào góa phụ nguy-nga,

Bây giờ em xã, chuyện nhà bao la.

Trong Em thơ nhạc chan hòa,

Nâng ly Hoàn Ngọc hương trà Tây Ninh !

 

Em cần đau đớn gần anh,

Kẻo mai tan-tác thình lình thêm đau.

Hoàng hôn nhuộm mắt emsầu,

Sáng trăng huyền-diệu tình đầu chân-như !

 

Thơ Em có lực điện từ,

Hiền khô,...cuốn hút quá ư là hiền.!

Qua nhiều xứ cảnh thần tiên,

Loay hoay tha thiết,...vẫn ghiền Việt Nam !

 

Thái Dương

Vạn Hồ , Maple Grove April13-2014

Mời Xem :

 CHIỀU NGỒI ĐẾM TUỔI ,- Thơ Chân Trời Chân Mây,Ngân Triều Bình

VU LAN NHỚ MẸ THƯƠNG EM- Thơ Chân Trời Chân Mây

VU LAN NHỚ MẸ THƯƠNG EM

Thơ : Chân Trời Chân Mây

 

1-NHỚ MẸ

Bấy lâu lưu lạc quê người

Vu lan nhớ Mẹ phương trời tịch liêu

Cuộc đời dài ngắn bao nhiêu

Mau về với Mẹ sớm chiều vấn an !

 

2-THƯƠNG EM

Chớm Thu lá đã ngập vàng

Phải chăng cây cũng bàng hoàng biệt ly.!

Tâm tình kẻ ở,người đi

Đọc lời thơ củ xiết chi hải hà !

"Tiễn người -Một đoạn đường xa !

Nghẹn ngào đẫm lệ nhạt nhòa sương đêm

Vuốt ve từng lọn tóc mềm

Vùi sâu kỷ niệm -Dài thêm đợi chờ !

Đường về bóng lẻ chơ vơ

Đêm thao thức ,đốt ,vật vờ nỗi đau." *

Sáng ra tãn bộ sidewalk

Cúi nhìn hoa cỏ góc con con

Nghe vài dế nhỏ râm ran khóc

Khiến kẻ bên trời thương Hóc Môn !

CTCM Aug 12- 2016

* thơ Bách Hợp

 

Nhố Võ Kim Ngân - CHS,Bàu Trai Tác Giả " HỒI KÝ BÔNG CỎ MAY ' - R.I.P.- Ngân Triều

 Bài đăng lại để tưởng nhớ bạn Võ Kim Ngân, chs Bào Trai, đã từ trần tại Sydney, hưởng thọ 84 tuổi. Vĩnh biệt bạn, an giấc ngàn Thu. R.I.P

Chủ Nhật, 10 Tháng 8, 2014

Bài [96] Cỏ may còn tím, cảm đề Hồi ký Bông Cỏ May.

Thơ Mặc Hiền Phạm Văn Rã; Lời bình Ngân Triều.

(

Tôi đứng ngoái nhìn, xa tít xa,

Cuối trời mây trắng, bến bờ qua. Ảnh Google

Cảm tác khi đọc Bông Cỏ May,

Hồi ký Võ Kim Ngân; Tổng hợp Ngân Triều.

Coû May coøn tím (Cỏ May còn tím)

Lục Viên ơi! Lục Viên ơi!

Đường về quê Ngoại của tôi ơi!

Cỏ May còn tím đường đi học,

Tím cả gò hoang, tím cả trời.

*

Tôi đứng ngoái nhìn, xa tít xa,

Cuối trời mây trắng, bến bờ qua.

Mây ơi! Xin nhắn lời ta gởi,

Không nhớ nào hơn, nỗi nhớ nhà.

*

Rồi bỗng mơ về thấy mẹ tôi:

Cỏ may giăng tím, chạy quanh đồi,

Run run Mẹ lặt từng hoa cỏ,

Lòng đắng, chia lìa, giọt lệ rơi!

*

Sao đã lạc loài giữa biển khơi,

Còn năm hoa cỏ, vướng chân tôi?

“Phiêu linh dù đã xa muôn dặm,

Man mác, bâng khuâng một hướng trời” [1]

Mặc Hiền, Phạm Văn Rã {

*

Lời bình, Ngân Triều

Mặc Hiền Phạm Văn Rã, Võ Kim Ngân và Ngân Triều là ba người bạn đã quen biết nhau hồi còn học chung Trường Tiểu Học Bào Trai, Hậu Nghĩa, năm học 1954-1956. Sau đó, con đường cầu học, sự nghiệp và hoàn cảnh riêng tư, đã dẫn đưa mỗi người, mỗi hướng đa đoan, mây trôi bèo dạt. Trải qua một thời dâu bể, ba tia sáng đơn sắc phân kỳ ngày xưa đó, bỗng nhiên hội tụ trong một lăng kính nhớ thương: “Hồi ký Bông Cỏ May” của Võ Kim Ngân (VKN); cảm tác “Cỏ May còn tím” thơ của Mặc Hiền (MH) và tổng hợp, lời bình của Ngân Triều (NT). Những ký ức của một thời Tiểu học, đầy ắp trong hành trang kỷ niệm của tuổi học trò trong sáng vô tư, như những con sóng nhỏ trên mặt Sông Vàm Cỏ Đông hiền hòa, long lanh, lấp lánh, phản chiếu ánh trời chiều, rực rỡ, ngỡ ngàng, để lặng lờ xuôi dòng trôi về Biển Đông mênh mông. Dòng sông đó, bây giờ, chắc đang ở tận cuối Trời Quên, theo một câu nói của một triết gia Hy Lạp: “On ne se baigne jamais deux fois, dans le même fleuve”. [2] Một thời đi học trường làng… chắc là cũng vậy. Nhưng khi hoài niệm về dĩ vãng, ai mà chẳng nghe lòng ấm áp, xôn xao.

I-Khổ thơ đầu: (Câu 1-4):

Lục Viên ơi! Lục Viên ơi! (câu 1)

Đường về quê Ngoại của tôi ơi!

Cỏ May còn tím đường đi học,

Tím cả gò hoang, tím cả trời. (câu

“Cảm tác” là nhân được đọc hồi ký của Võ Kim Ngân, tác giả đã xúc cảm mà sáng tác bài thơ “Cỏ may còn tím” nầy. Qua khổ thơ mở đầu bên trên, Mặc Hiền (MH) như đã hòa nhập ngay vào vai của nhân vật trữ tình VKN bằng một nỗi nhớ tha thiết, mênh mông:

Trước hết, người đọc như trải lòng trong những tiếng réo gọi, kêu vang. Sau đó là những nỗi nhớ thương như giăng khắp cả bầu trời, thể hiện một tâm trạng u ẩn dồn nén lâu rồi, bây giờ mới có cơ hội bộc phát, tuôn chảy dạt dào. Những tiếng lòng ấy không phải chỉ cất cao một cách đơn điệu mà nó còn như lặp đi lặp lại, réo rắt, tăng tiến, ngân nga, biểu cảm, sâu lắng, qua nghệ thuật khéo dùng những điệp từ: 3 từ hô ngữ ơi, 3 từ tím và hai lần nhấn gọi tên Lục Viên quê ngoại [3] ; bồi hồi trong cõi nhớ là hình ảnh như in của con đường về quê ngoại của VKN.

Hai câu tiếp theo lại dồn dập thêm, nhấn mạnh hơn bằng 3 điệp từ tím. Màu tím là màu kết hợp cùng khối lượng của màu xanh và đỏ. Màu tím thường tượng trưng cho sự nhung nhớ, tiếc thương: tâm trạng của tác giả thể hiện ở đây là nỗi lòng ngùi nhớ một con đường đi học, đầy những bông cỏ may tím ngát; thương biết bao phần mộ tổ tiên, quê nhà, tím cả gò hoang; trong nỗi niềm xa xứ, khi hồi tưởng, trong tâm khảm chỉ còn những nỗi buồn thương giăng chất ngất, ngập lòng.

Quả đúng với câu nói của Hàn Dũ 韓愈 (768-824), một tác gia thời Trung Đường, đã nhận xét: “Mọi vật vật hễ không được cái thế quân bình thì kêu lên”. [4] Hay suy rộng ra, “người có điều quặng thắt tâm can, khắc phải bày tỏ lòng mình” …cho vơi đi những niềm thương nỗi nhớ đang vò nát con tim, cho phôi pha một thành sầu u uất:

Sầu đong càng lắc càng đầy,

Ba thu dồn lại, một ngày dài ghê!

Đoạn Trường tân thanh, Nguyễn Du, (1765-1820), câu 249-250)

II- Khổ thơ thứ hai, (Câu 5-8):

Trung thực, tỏ lòng.

Tôi đứng ngoái nhìn, xa tít xa,

Cuối trời mây trắng, bến bờ qua.

Mây ơi! Xin nhắn lời ta gởi,

Không nhớ nào hơn, nỗi nhớ nhà.

Hai câu (5-6) lấy ý từ một tấm ảnh cũ, đã đăng trên Giai Phẩm Xuân Hậu Nghĩa số 2: Hình một con tàu chạy ra khơi, VKN đang nhìn ngoái lại (MH giải thích). “Ngoái nhìn” đồng nghĩa với “ngoảnh lại” là trông lại phía sau lưng mình, nhìn lại con đường dài đã đi qua mà cảm xúc.

Dừng chân ngoảnh lại trời non nước,

Một mảnh tình riêng ta với ta.

Qua Đèo Ngang, Bà Huyện Thanh Quan [5](1805-1848)

Xa tít xa là khoảng cách xa xôi diệu vợi, muôn trùng sông núi. Quê nhà nhìn từ xứ người, chẳng còn trong tầm mắt, mà chỉ còn thấy một khoảng không, ngàn dặm, xa lắc, mịt mù …[6]

Mây trắng [7] hay mây bạc còn bao gồm một nghĩa hàm ần, là tấm lòng nhung nhớ cha mẹ, quê hương vời vợi, xa xôi.

Hai câu 7-8, có thể là bộc trực lòng mình một cách trữ tình:

Mây ơi! Xin nhắn lời ta gởi,

Không nhớ nào hơn, nỗi nhớ nhà.

Ai đã từng lữ thứ, tha hương mới thấm thía nỗi nhớ nhà, vô kể:

Nhật mộ hương quan hà xứ thị,

Yên ba giang thượng sử nhân sầu

日 暮 鄉 闗 何 處 是

烟 波 江 上 使 人 愁

黃 鶴 樓, 催 顥

Hoàng Hạc Lâu, Thôi Hiệu (? – 754)

Quê hương khuất bóng hoàng hôn,

Trên sông khói sóng cho buồn lòng ai!

Tản Đà (1889-1939) dịch

Hoặc:

Lớp lớp mây cao đùn núi bạc,

Chim nghiêng cánh nhỏ, bóng chiều sa.

Lòng quê dợn dợn vời con nước,

Không khói hoàng hôn cũng nhớ nhà.

Tràng giang, Huy Cận (1919 -2005)

III-Khổ thơ thứ ba: câu (9-12)

Nhớ hình ảnh mẹ hiền, trong giây phút chia phôi.

Rồi bỗng mơ về thấy mẹ tôi:

Cỏ may giăng tím, chạy quanh đồi,

Run run Mẹ lặt từng hoa cỏ,

Lòng đắng chia lìa, giọt lệ rơi!

Trong giây phút ơ thờ đó, tôi bỗng mơ về thấy mẹ tôi. Hình ảnh người Mẹ hiền suốt đời tần tão, lúc nào Mẹ cũng chăm lo, vun vén hạnh phúc cho từng đứa con. Hạnh phúc hay sự nghiệp của con chính là niềm vui của Mẹ.

Giăng tím là nỗi nhớ khôn nguôi trong tâm khảm. Cỏ may…chạy quanh đồi chính là phần mộ của họ hàng quá vãng. Đây chính là hình ảnh thiêng liêng gắn liền với truyền thống gia phong của tổ tiên mà lớp hậu duệ cháu con, dù sống ở nơi đâu, cũng phải ghi nhớ và bắt buộc phải trân trọng tuân thủ nếp nhà để khỏi phải làm ô danh gia tộc.

Nhất là một chi tiết mà mỗi lần nhớ lại, tôi không thể không mềm lòng:

“Trước khi từ giã Mẹ và người thân, đón xe về Saigon để rồi đánh liều, dấn bước phiêu linh trong một hành trình vô định; có thể chuyến đi đó là một chuyến đi, tôi đã giao nộp sinh mệnh cả gia đình tôi cho tử thần, cho dẫu lúc đó tôi đang ở tuổi yêu đời phơi phới, tuổi 38; lúc đó, Mẹ tôi và tôi đối diện nhau, cùng lặt những bông cỏ may ở phần mộ tổ tiên, đã lặng lẽ kết thành những hoa văn ngẫu nhiên, ngộ nghĩnh trên hai ống quần dài đen cũ kỹ của tôi. Tôi rưng rưng nhìn bàn tay Mẹ run run. Mỗi bông cỏ may, Mẹ lặt đến hàng mấy lần mới được một, rồi “Mắt lệ đắm trong miền cách biệt”, Thế Lữ, (1907 – 1989); trong thổn thức quặn lòng. Hai mẹ con, nhìn nhau, thật lâu, lau nhanh những giọt lệ rơi rơi. Khi ấy, lòng tôi bỗng xót xa, cay đắng cho giây phút “sinh ly tử biệt” của bản thân biết là ngần nào! (VKN)”.

Chỉ 4 dòng thơ tự nhiên, hàm súc, gợi tả, MH đã nhập vai nhân vật trữ tình trong một tâm trạng, một hoàn cảnh như thế, quả thật rất tuyệt vời. Cho hay, cảnh biệt ly nào, cũng đắng lòng, cũng bồi hồi rơi lệ. Ôi! Cảnh biệt ly, sao mà buồn vậy! (Quốc Văn giáo khoa thư). Và cũng như:

Nhưng trong khoảnh khắc ơ thờ ấy,

Thấy cả muôn đời hận biệt ly.

Giây phút chạnh lòng, Thế Lữ, (1907 – 1989)

IV- Khổ thơ cuối (câu 13-16): Tự hỏi và nỗi lòng.

Sao đã lạc loài giữa biển khơi,

Còn năm hoa cỏ, vướng chân tôi?

“Phiêu linh dù đã xa muôn dặm,

Man mác, bâng khuâng một hướng trời” [8]

Hai câu 13-14, tác giả MH muốn nói thay lời cho nhân vật trữ tình, trong hồi ký Bông Cỏ May của VKN.

“Quả là một sự ngạc nhiên, thú vị đến ngẩn ngơ! Tôi đã lìa xa quê hương, xứ sở, đã đành phận mình. Điều đó, hiểu theo một góc độ nào đó, một cách chủ quan về hoàn cảnh là “tôi đã từ bỏ quê hương, sống lạc loài như một người vong quốc, vong bản, lưu đày” …nhưng “hồn quê thắt chặt bước chân tôi” như những “Bông Cỏ May” vẫn “quyến luyến, dìu dặt bước chân tôi” như duyên số, như một khẳng định hùng hồn trong lòng của triệu triệu người Việt Nam đồng hội đồng thuyền: “Việt Nam! Việt Nam! Nghe từ vào đời, Việt Nam hai câu nói trên vành nôi...Việt Nam! Việt Nam! Tên gọi là Người, Việt Nam hai câu nói sau cùng khi lìa đời! [9]

Đến đây là lời bình hai câu cuối, thơ VKN mà MH đã sử dụng như 2 câu kết trong bài thơ cảm đề của mình:

“Phiêu linh dù đã xa muôn dặm,

Man mác, bâng khuâng một hướng trời” (*)

Phiêu linh là trôi nổi lênh đênh như những chiếc lá bị sóng dập gió dồi, nổi trôi vô định trên dòng nước cuốn. Man mác là tâm trạng đượm buồn triền miên. Bâng khuâng là cảm xúc luyến tiếc và nhớ thương đan xen lẫn nhau. Một hướng trời là thiên nhất phương, chỉ quê hương Việt Nam yêu dấu, trăm mến ngàn thương [10]

Đó là nỗi lòng và là những tình cảm tha thiết đầy tự hào về cội nguồn, về quê hương xứ sở, vẫn canh cánh bên lòng.

Tóm lại, Bông Cỏ May của VKN là một hồi ký chân thành về ký ức tuổi thơ và câu chuyện chủ quan, riêng tư. Cỏ May còn tím của Mặc Hiền Phạm Văn Rã, là bài thơ cảm tác mượt mà, đồng cảm, thác lời tác giả BCM để góp phần cất cao tiếng lòng thanh khí để khái quát hóa và góp phần nâng cao nội dung tác phẩm.

Riêng Ngân Triều chỉ là một người góp nhặt, tổng hợp, trưng bày trong tuyển tập nầy… như một gã lãng tử, lang thang trên một bãi biển hoang vắng, nhặt những vỏ sò nhiều màu sắc long lanh, có nhiều hình thù lạ mắt… của sóng biển đánh giạt vào bờ… cắp nắp đem về tặng những người bạn mà NT quý mến.

Những người bạn quý mến ơi! Xin cảm ơn đã đọc tuyển tập nầy nhé! Và khi đọc xong, có thể xem như quý bạn đã nhận được một quà tặng đơn sơ của chúng tôi, những chiếc vỏ sò ngoạn mục, bắt được một cách ngẫu nhiên; những nét đẹp chủ quan, giai điệu của tiếng lòng ngân nga…

Hậu Nghĩa ngày 08/08/2014,

Thân ái,

Ngân Triều

***

Chú thích:

[1] Nguyên văn thơ của Võ Kim Ngân:

Bông Cỏ May! Bông Cỏ May ơi!

Hồn quê thắt chặt bước chân tôi.

Phiêu linh dù đã xa muôn dặm,

Man mác, bâng khuâng một hướng trời.

[2] Ảnh có chứa Đồ tạo tác, Thuật chạm khắc, bức tượng, Điêu khắc đá

Mô tả được tạo tự động

Heraclite: On ne se baigne jamais deux fois, dans le même fleuve. “Không ai tắm hai lần trên một dòng sông bao giờ”. Heraclite (thế kỷ thứ 6 trước Công nguyên- khoảng thế kỷ thứ 5 trước Công nguyên), người Hy Lạp, ông là một nhà triết học duy vật và được coi là ông tổ của phép biện chứng.

[3] Ấp Lục Viên, đầu tiên chỉ có 6 khu vườn nhà đến lập nghiệp, nên được gọi là Lục Viên; nay là ấp Đức Hạnh 2, xã Đức Lập Hạ, giáp ranh với Thị Trấn Hậu Nghĩa, Huyện Đức Hòa, Long An)

[4] “Vật bất đắc kỳ bình, tắc minh” 物 不 得 其 平 則 鳴. Nghĩa là: “Mọi vật hễ không được cái thế quân bình thì kêu lên” (Hàn Dũ (韓 愈 (768-824) – Bài tựa “Tiễn Mạnh Đông Dã”)

[5] Bà Huyện Thanh Quan, (1805-1848): 婆縣青關; hay Thanh Quan huyện phu nhân; 青關縣夫人, (1805 - 1848), tên thật là Nguyễn Thị Hinh (阮氏馨).

[6] “Tôi” chỉ còn thấy những tầng mây trắng lơ lửng bay bay tận cuối chân trời.

[7] Theo điển cố “Bạch vân tư thân”, 白 雲 思 親 mây trắng nhớ cha mẹ:

Địch Nhân Kiệt狄仁傑, (630 - 700) đời Đường, làm Tham Quân ở Tinh Châu. Vì việc quan cấp tập, nhiều năm trời không được về thăm song thân. Một hôm, nhân lên núi Thái Hàng, nhìn thấy một đám mây trắng phía Hà Dương, mới chỉ đám mây trắng ấy, đanh tròng mắt lệ, nghẹn ngào, nói cùng tả hữu:

“Kìa! Dưới đám mây trắng xa xa, chắc là nhà của song thân ta”.

Hay:

Bốn phương mây trắng một màu,

Trông vời cố quốc, biết đâu là nhà.

ĐTTT, Nguyễn Du, (1765-1820), câu 1787-1788

Hoặc:

Cách năm mây bạc xa xa,

Lâm Tri, chàng phải liệu mà thần hôn.

ĐTTT, Nguyễn Du, (1765-1820), câu 1599-1600.

[8] Trích thơ Võ Kim Ngân.

[9] Ca từ bài hát Việt Nam! Việt Nam của Phạm Duy, (1921 – 2013).

[10] Xin xem thêm chú giải của NT ở phần cuối Hồi Ký BCM của VKN.

***

Ảnh minh họa:

b: Ảnh Võ Kim Ngân